Γιορτές με συλλογικό χαρακτήρα
Στο χωριό Παναγιά της Κάσου, ανάμεσα στο παλιό εμπορικό λιμάνι του Εμπορειού και τον οικισμό Πόλι, οργανώνεται κάθε χρόνο το πανηγύρι της Παναγίας τον Δεκαπενταύγουστο. Η Παναγιά υπήρξε παλιά το χωριό των καπεταναίων του νησιού και ακόμη σήμερα ξεχωρίζει για τα κασιώτικα αρχοντικά με τις αρχαϊκού τύπου κολόνες στις εισόδους και τις περίτεχνες ξύλινες εξώπορτες.
Στα ανατολικά του χωριού βρίσκεται η εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου, η λεγόμενη «Πέρα Παναγιά», με ξυλόγλυπτο τέμπλο και βοτσαλωτό δάπεδο. Από τον περίβολό της ανοίγεται θέα προς το πέλαγος. Το πανηγύρι ξεκινά με τη λειτουργία και τη λιτάνευση της εικόνας στα στενά του χωριού. Στη συνέχεια ο κόσμος συγκεντρώνεται απέναντι, στο παλιό σχολείο του 1843 –το πρώτο σχολείο της Κάσου– όπου στρώνονται μεγάλα τραπέζια και χρησιμοποιείται ως «σάλα» για το πανηγύρι.
Τα πανηγύρια είναι συλλογική υπόθεση. Οι κάτοικοι συμμετέχουν με δωρεές και με προσωπική εργασία, ιδιαίτερα στις μεγάλες καλοκαιρινές γιορτές. Όταν έρθει η ώρα του σερβιρίσματος, οι άντρες φορούν ποδιές και σχηματίζουν ανθρώπινες αλυσίδες από τα μαγειρεία μέχρι τα τραπέζια. Στο πανηγύρι της Παναγίας σερβίρεται κασιώτικο πιλάφι με κανέλα, φρέσκο βούτυρο και ντομάτα, κατσίκι ψητό, τηγανητές πατάτες και κασιώτικα ντολμαδάκια. Στους μεζέδες εμφανίζονται και τα μπουστιά, γεμιστά εντόσθια με συκώτι και ρύζι, ένα παραδοσιακό κασιώτικο έδεσμα.
Υπάρχουν όμως και πανηγύρια με νηστίσιμα εδέσματα, όπως του Σταυρού ή του Σωτήρος. Εκεί προσφέρεται η «σαϊτιά», πιλάφι χωρίς κρέας, που σβήνεται με ξύδι, καθώς και οι μακαρούνες με σιτάκα, το κρεμώδες τυρί της Κάσου που σιγοβράζει για πολλές ώρες. Μετά το φαγητό αρχίζει το γλέντι με βιολιά και λαούτα, που συχνά κρατά μέχρι το ξημέρωμα.
Στα ανατολικά του χωριού βρίσκεται η εκκλησία της Κοίμησης της Θεοτόκου, η λεγόμενη «Πέρα Παναγιά», με ξυλόγλυπτο τέμπλο και βοτσαλωτό δάπεδο. Από τον περίβολό της ανοίγεται θέα προς το πέλαγος. Το πανηγύρι ξεκινά με τη λειτουργία και τη λιτάνευση της εικόνας στα στενά του χωριού. Στη συνέχεια ο κόσμος συγκεντρώνεται απέναντι, στο παλιό σχολείο του 1843 –το πρώτο σχολείο της Κάσου– όπου στρώνονται μεγάλα τραπέζια και χρησιμοποιείται ως «σάλα» για το πανηγύρι.
Τα πανηγύρια είναι συλλογική υπόθεση. Οι κάτοικοι συμμετέχουν με δωρεές και με προσωπική εργασία, ιδιαίτερα στις μεγάλες καλοκαιρινές γιορτές. Όταν έρθει η ώρα του σερβιρίσματος, οι άντρες φορούν ποδιές και σχηματίζουν ανθρώπινες αλυσίδες από τα μαγειρεία μέχρι τα τραπέζια. Στο πανηγύρι της Παναγίας σερβίρεται κασιώτικο πιλάφι με κανέλα, φρέσκο βούτυρο και ντομάτα, κατσίκι ψητό, τηγανητές πατάτες και κασιώτικα ντολμαδάκια. Στους μεζέδες εμφανίζονται και τα μπουστιά, γεμιστά εντόσθια με συκώτι και ρύζι, ένα παραδοσιακό κασιώτικο έδεσμα.
Υπάρχουν όμως και πανηγύρια με νηστίσιμα εδέσματα, όπως του Σταυρού ή του Σωτήρος. Εκεί προσφέρεται η «σαϊτιά», πιλάφι χωρίς κρέας, που σβήνεται με ξύδι, καθώς και οι μακαρούνες με σιτάκα, το κρεμώδες τυρί της Κάσου που σιγοβράζει για πολλές ώρες. Μετά το φαγητό αρχίζει το γλέντι με βιολιά και λαούτα, που συχνά κρατά μέχρι το ξημέρωμα.
