Ο Πρώτος Μετεωρολογικός Σταθμός του Κόσμου
Το Ωρολόγιο του Κυρρήστου, γνωστό παγκοσμίως ως Πύργος των Ανέμων ή Αέρηδες, αποτελεί ένα από τα πιο γοητευτικά μνημεία της Αθήνας. Βρίσκεται στον χώρο της Ρωμαϊκής Αγοράς στην Πλάκα και θεωρείται ο πρώτος μετεωρολογικός σταθμός στην ιστορία. Κατασκευάστηκε εξ ολοκλήρου από πεντελικό μάρμαρο το πρώτο μισό του 1ου αιώνα π.Χ. από τον Έλληνα αστρονόμο Ανδρόνικο τον Κυρρήστη.
Αρχιτεκτονική και Σύμβολα
Πρόκειται για ένα οκταγωνικό οικοδόμημα ύψους 12 μέτρων. Στην κωνική κεραμοσκεπή στέγη του υπήρχε κάποτε ένας ορειχάλκινος Τρίτωνας που λειτουργούσε ως ανεμοδείκτης. Το πλέον εντυπωσιακό στοιχείο είναι οι οκτώ ανάγλυφοι φτερωτοί άνεμοι στις μετόπες των πλευρών του, οι οποίοι φέρουν τα ονόματα και τα σύμβολά τους: Βορρέας, Καικίας, Απηλιώτης, Εύρος, Νότος, Λιψ, Ζέφυρος και Σκίρων. Αρχιτεκτονικά, ο Πύργος συνδυάζει τον κορινθιακό ρυθμό εξωτερικά με τον δωρικό στο εσωτερικό του.
Επιστημονική Χρήση
Το μνημείο λειτουργούσε τόσο ως μετεωρολογικός όσο και ως ωρομετρικός σταθμός. Εξωτερικά υπήρχαν ηλιακά ρολόγια, ενώ για τις ημέρες χωρίς ηλιοφάνεια λειτουργούσε στο εσωτερικό ένα σύνθετο υδραυλικό ρολόι. Ο κατασκευαστής του φαίνεται πως αξιοποίησε και συνδύασε προγενέστερες εφευρέσεις σπουδαίων επιστημόνων όπως ο Αρχιμήδης, ο Κτησίβιος και ο Φίλων.
Διαδρομή στους Αιώνες
Στην πορεία του χρόνου, ο Πύργος άλλαξε πολλές χρήσεις. Κατά την παλαιοχριστιανική εποχή λειτούργησε ως εκκλησία ή βαπτιστήριο, ενώ τον 18ο αιώνα χρησιμοποιήθηκε ως τεκές των Δερβίσηδων. Σύμφωνα με την ιστορική παράδοση, οι Δερβίσηδες ήταν εκείνοι που διέσωσαν το μνημείο από τη διαρπαγή του Λόρδου Έλγιν. Η πλήρης ανασκαφή του τον 19ο αιώνα από την Αρχαιολογική Εταιρεία αποκάλυψε το μεγαλείο του, δίνοντας το όνομά του στην ιστορική συνοικία των Αέρηδων, που παραμένει μέχρι σήμερα ένα από τα πιο γραφικά σημεία της Αθήνας.
Αρχιτεκτονική και Σύμβολα
Πρόκειται για ένα οκταγωνικό οικοδόμημα ύψους 12 μέτρων. Στην κωνική κεραμοσκεπή στέγη του υπήρχε κάποτε ένας ορειχάλκινος Τρίτωνας που λειτουργούσε ως ανεμοδείκτης. Το πλέον εντυπωσιακό στοιχείο είναι οι οκτώ ανάγλυφοι φτερωτοί άνεμοι στις μετόπες των πλευρών του, οι οποίοι φέρουν τα ονόματα και τα σύμβολά τους: Βορρέας, Καικίας, Απηλιώτης, Εύρος, Νότος, Λιψ, Ζέφυρος και Σκίρων. Αρχιτεκτονικά, ο Πύργος συνδυάζει τον κορινθιακό ρυθμό εξωτερικά με τον δωρικό στο εσωτερικό του.
Επιστημονική Χρήση
Το μνημείο λειτουργούσε τόσο ως μετεωρολογικός όσο και ως ωρομετρικός σταθμός. Εξωτερικά υπήρχαν ηλιακά ρολόγια, ενώ για τις ημέρες χωρίς ηλιοφάνεια λειτουργούσε στο εσωτερικό ένα σύνθετο υδραυλικό ρολόι. Ο κατασκευαστής του φαίνεται πως αξιοποίησε και συνδύασε προγενέστερες εφευρέσεις σπουδαίων επιστημόνων όπως ο Αρχιμήδης, ο Κτησίβιος και ο Φίλων.
Διαδρομή στους Αιώνες
Στην πορεία του χρόνου, ο Πύργος άλλαξε πολλές χρήσεις. Κατά την παλαιοχριστιανική εποχή λειτούργησε ως εκκλησία ή βαπτιστήριο, ενώ τον 18ο αιώνα χρησιμοποιήθηκε ως τεκές των Δερβίσηδων. Σύμφωνα με την ιστορική παράδοση, οι Δερβίσηδες ήταν εκείνοι που διέσωσαν το μνημείο από τη διαρπαγή του Λόρδου Έλγιν. Η πλήρης ανασκαφή του τον 19ο αιώνα από την Αρχαιολογική Εταιρεία αποκάλυψε το μεγαλείο του, δίνοντας το όνομά του στην ιστορική συνοικία των Αέρηδων, που παραμένει μέχρι σήμερα ένα από τα πιο γραφικά σημεία της Αθήνας.
