Ένα υπόγειο θαύμα με κατανυκτική ατμόσφαιρα
Η Ηρακλειά κρύβει στα σπλάχνα της έναν υπόγειο κόσμο από ασβεστόλιθο και φως. Στη νοτιοανατολική πλευρά του νησιού, μέσα σε μια μικρή χαράδρα που καταλήγει στον όρμο Βουρκαριά, βρίσκεται το Σπήλαιο του Αγίου Ιωάννη, το μεγαλύτερο των Κυκλάδων και ένα από τα πιο εντυπωσιακά φυσικά μνημεία του Αιγαίου.
Η είσοδος είναι χαμηλή, έχει μόλις μισό μέτρο ύψος· χρειάζεται να σκύψετε για να περάσετε, σαν να αφήνετε πίσω τον κόσμο της ημέρας. Στο εσωτερικό, η θερμοκρασία πέφτει και ο αέρας γεμίζει τη χαρακτηριστική υγρασία της πέτρας. Ο πρώτος θάλαμος έχει μήκος 27 μέτρων και ύψος περίπου 10, ενώ ακολουθούν πέντε ακόμη αίθουσες με πλούσιο σταλακτιτικό διάκοσμο. Ανάμεσά τους σχηματίζεται το λεγόμενο «σπηλαιόγαλο», μια σπάνια λευκή, υδαρής σταλαγμιτική ύλη που χαρίζει στο χώρο ένα απόκοσμο φως.
Απέναντι από την είσοδο, μια δεύτερη σπηλιά λέγεται πως ήταν η κατοικία του γίγαντα Πολύφημου, ενώ μια άλλη τοπική παράδοση αφηγείται ότι το σπήλαιο ανακαλύφθηκε τυχαία από έναν βοσκό που αναζήτησε καταφύγιο από τη βροχή. Όταν επέστρεψε στο χωριό, στο πουκάμισό του είχε αποτυπωθεί η μορφή του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, έτσι ο τόπος πήρε το όνομα του Αγίου.
Η πρόσβαση στο σπήλαιο γίνεται με πεζοπορία (περίπου 45 λεπτά) από τον οικισμό Παναγιά. Το μονοπάτι διασχίζει ένα ήσυχο τοπίο με θυμάρια και πέτρινες ξερολιθιές. Από την είσοδο του σπηλαίου, η θάλασσα φαίνεται σαν μπλε καθρέφτης – μια θέα που θεωρείται από τις ομορφότερες των Μικρών Κυκλάδων.
Κάθε 28 Αυγούστου, παραμονή της εορτής του Αποκεφαλισμού του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, κάτοικοι και επισκέπτες του νησιού συγκεντρώνονται για τον καθιερωμένο εσπερινό μέσα στην πρώτη μεγάλη αίθουσα. Το φως των κεριών αντανακλά στα βράχια, οι ψαλμοί αντηχούν ως τα βάθη και η στιγμή μοιάζει να αναστέλλει τον χρόνο.
Η είσοδος είναι χαμηλή, έχει μόλις μισό μέτρο ύψος· χρειάζεται να σκύψετε για να περάσετε, σαν να αφήνετε πίσω τον κόσμο της ημέρας. Στο εσωτερικό, η θερμοκρασία πέφτει και ο αέρας γεμίζει τη χαρακτηριστική υγρασία της πέτρας. Ο πρώτος θάλαμος έχει μήκος 27 μέτρων και ύψος περίπου 10, ενώ ακολουθούν πέντε ακόμη αίθουσες με πλούσιο σταλακτιτικό διάκοσμο. Ανάμεσά τους σχηματίζεται το λεγόμενο «σπηλαιόγαλο», μια σπάνια λευκή, υδαρής σταλαγμιτική ύλη που χαρίζει στο χώρο ένα απόκοσμο φως.
Απέναντι από την είσοδο, μια δεύτερη σπηλιά λέγεται πως ήταν η κατοικία του γίγαντα Πολύφημου, ενώ μια άλλη τοπική παράδοση αφηγείται ότι το σπήλαιο ανακαλύφθηκε τυχαία από έναν βοσκό που αναζήτησε καταφύγιο από τη βροχή. Όταν επέστρεψε στο χωριό, στο πουκάμισό του είχε αποτυπωθεί η μορφή του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, έτσι ο τόπος πήρε το όνομα του Αγίου.
Η πρόσβαση στο σπήλαιο γίνεται με πεζοπορία (περίπου 45 λεπτά) από τον οικισμό Παναγιά. Το μονοπάτι διασχίζει ένα ήσυχο τοπίο με θυμάρια και πέτρινες ξερολιθιές. Από την είσοδο του σπηλαίου, η θάλασσα φαίνεται σαν μπλε καθρέφτης – μια θέα που θεωρείται από τις ομορφότερες των Μικρών Κυκλάδων.
Κάθε 28 Αυγούστου, παραμονή της εορτής του Αποκεφαλισμού του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου, κάτοικοι και επισκέπτες του νησιού συγκεντρώνονται για τον καθιερωμένο εσπερινό μέσα στην πρώτη μεγάλη αίθουσα. Το φως των κεριών αντανακλά στα βράχια, οι ψαλμοί αντηχούν ως τα βάθη και η στιγμή μοιάζει να αναστέλλει τον χρόνο.
