Τοπικά προϊόντα και παραδοσιακές συνταγές
Στην Κάρπαθο, η κουζίνα είναι άρρηκτα δεμένη με την παράδοση και την καθημερινότητα των ανθρώπων. Ξεκινήστε από τις φημισμένες μακαρούνες, το παραδοσιακό ζυμαρικό του νησιού, οι οποίες πλάθονται στο χέρι και σερβίρονται «καμένες» με φρέσκο βούτυρο, καραμελωμένο κρεμμύδι και σιτάκα, ένα κρεμώδες, ελαφρώς ξινό τυρί που παράγεται από αιγοπρόβειο γάλα. Δοκιμάστε και άλλα χαρακτηριστικά τυριά του νησιού, όπως το μαλακό μανούλι, το αρμυροτύρι και το πικάντικο μεριάρι, όλα από γάλα της τοπικής κτηνοτροφίας.
Αν βρεθείτε στο νησί τα Χριστούγεννα, θα δοκιμάσετε αντερίζια, έντερα παραγεμισμένα με ρύζι, μπαχαρικά και κομμάτια κρέατος που έχουν περαστεί πρώτα από το τηγάνι.
Το Πάσχα θα σας κεράσουν μια μερίδα Βυζάντι, αρνί ή κατσίκι, επίσης γεμιστό με ρύζι και μυρωδικά.
Στην καθημερινή κουζίνα, ιδιαίτερη θέση έχουν οι παραδοσιακές πίτες, όπως η κρεμμυδόπιτα, η χορτόπιτα «γρα», οι μικρές «τούρτες» με μυζήθρα και σουσάμι και οι «Κοπέλες», δηλαδή λαχανόπιτες, η γέμιση των οποίων διαφέρει ανάλογα με την εποχή: τον χειμώνα με σπανάκι και πράσο, ενώ το καλοκαίρι με βλίτα και κολοκυθάκια. Μην παραλείψετε να δοκιμάσετε και τα αλόχορτα, μικρά άγρια χορταράκια που φυτρώνουν σε βραχώδεις πλαγιές και συνήθως σερβίρονται ως σαλάτα.
Στα γλυκά ξεχωρίζουν τα ξεροτήγανα με μέλι, οι λουκουμάδες, τα ζιμπίλια, μικρά αρωματικά γλυκίσματα γεμισμένα με αλεσμένη σταφίδα, κανέλα και γαρύφαλλο, καθώς και η σισαμομέλη, ένα παραδοσιακό γλύκισμα που προσφέρουν στον γαμπρό για να πάρει δύναμη. Γλυκό χαράς και ο καρπαθίτικος μπακλαβάς, που θυμίζει περισσότερο κρητικές δίπλες και πασπαλίζεται με καρυδόψιχα.
Το εξαιρετικό θυμαρίσιο μέλι, το τοπικό ελαιόλαδο, ο παξιμαδένιος κουσουμάς και το ζυμωτό ψωμί από ξυλόφουρνο συμπληρώνουν το καρπαθίτικο τραπέζι. Στην ορεινή ενδοχώρα, γύρω από τα χωριά Όθος και Βολάδα, καλλιεργούνται αμπέλια που δίνουν εξαιρετικά κρασιά, με πιο γνωστό το τοπικό ημίγλυκο κόκκινο, από ποικιλίες όπως το Φωκιανό και το Αθήρι, αλλά και το κρητικό Θραψαθήρι και η κυκλαδίτικη Γαϊδουριά.
Αν βρεθείτε στο νησί τα Χριστούγεννα, θα δοκιμάσετε αντερίζια, έντερα παραγεμισμένα με ρύζι, μπαχαρικά και κομμάτια κρέατος που έχουν περαστεί πρώτα από το τηγάνι.
Το Πάσχα θα σας κεράσουν μια μερίδα Βυζάντι, αρνί ή κατσίκι, επίσης γεμιστό με ρύζι και μυρωδικά.
Στην καθημερινή κουζίνα, ιδιαίτερη θέση έχουν οι παραδοσιακές πίτες, όπως η κρεμμυδόπιτα, η χορτόπιτα «γρα», οι μικρές «τούρτες» με μυζήθρα και σουσάμι και οι «Κοπέλες», δηλαδή λαχανόπιτες, η γέμιση των οποίων διαφέρει ανάλογα με την εποχή: τον χειμώνα με σπανάκι και πράσο, ενώ το καλοκαίρι με βλίτα και κολοκυθάκια. Μην παραλείψετε να δοκιμάσετε και τα αλόχορτα, μικρά άγρια χορταράκια που φυτρώνουν σε βραχώδεις πλαγιές και συνήθως σερβίρονται ως σαλάτα.
Στα γλυκά ξεχωρίζουν τα ξεροτήγανα με μέλι, οι λουκουμάδες, τα ζιμπίλια, μικρά αρωματικά γλυκίσματα γεμισμένα με αλεσμένη σταφίδα, κανέλα και γαρύφαλλο, καθώς και η σισαμομέλη, ένα παραδοσιακό γλύκισμα που προσφέρουν στον γαμπρό για να πάρει δύναμη. Γλυκό χαράς και ο καρπαθίτικος μπακλαβάς, που θυμίζει περισσότερο κρητικές δίπλες και πασπαλίζεται με καρυδόψιχα.
Το εξαιρετικό θυμαρίσιο μέλι, το τοπικό ελαιόλαδο, ο παξιμαδένιος κουσουμάς και το ζυμωτό ψωμί από ξυλόφουρνο συμπληρώνουν το καρπαθίτικο τραπέζι. Στην ορεινή ενδοχώρα, γύρω από τα χωριά Όθος και Βολάδα, καλλιεργούνται αμπέλια που δίνουν εξαιρετικά κρασιά, με πιο γνωστό το τοπικό ημίγλυκο κόκκινο, από ποικιλίες όπως το Φωκιανό και το Αθήρι, αλλά και το κρητικό Θραψαθήρι και η κυκλαδίτικη Γαϊδουριά.
